- دفتر اعتبارسنجی منشأ و نسخۀ استاندارد.
- تصمیم مستند درباره دامنه و تأیید.
- بیانیۀ دقیق کاربرد AI و کنترل انسانی.
سه ادعا را از هم جدا کنید
یک مقاله میتواند منتشر شده باشد، پیشنهادی مفید داشته باشد و در عین حال افزونۀ رسمی استاندارد دیگری نباشد. شباهت نام، تعداد استناد یا ظاهر چکلیست به تنهایی تأیید سازمان اصلی را ثابت نمیکند.
پیش از توصیه، ادعا را دقیق بنویسید: «مقالۀ پیشنهادی»، «افزونۀ تأییدشده»، یا «الزام مجله». این سه برچسب مدارک متفاوت میخواهند.
پروندۀ بهروز PRISMA-trAIce
در نامۀ منتشرشده ۱۸ اوت ۲۰۲۶ با عنوان PRISMA-trAIce: A Name Without Endorsement، نویسندگان مرتبط با PRISMA نسبت به معرفی آن به عنوان چکلیست تأییدشده PRISMA اعتراض کردهاند. در این سایت آن را افزونۀ رسمی تأییدشده معرفی نمیکنیم.
این موضع به معنی بیفایدگی هر پیشنهاد گزارش AI یا ممنوعیت همۀ ابزارها نیست. برای ادعای رسمی به فهرست افزونههای PRISMA و متن سازمان اصلی رجوع کنید و وضعیت جاری را هنگام استفاده کنترل کنید.
روش بررسی در پنج قدم
۱) عنوان، DOI و متن اصلی را پیدا کنید. ۲) نوع سند، نویسندگان، تاریخ و اصلاحیه را مشخص کنید. ۳) توسعه و اجماع ادعاشده را بررسی کنید. ۴) فهرست رسمی سازمان و پاسخهای آن را مقایسه کنید. ۵) الزام واقعی مجله یا دانشگاه را جدا ثبت کنید.
اگر منابع تعارض دارند، تعارض را با تاریخ و عبارت دقیق گزارش کنید و نتیجه قطعی بیپشتوانه ننویسید. نبودن در یک فهرست به تنهایی همۀ ارزش علمی پیشنهاد را نفی نمیکند؛ اما برای برچسب «رسمی» مدرک مثبت لازم است.
برای گزارش AI چه کار عملی انجام دهیم؟
بدون اتکا به نام مشکوک، نقش واقعی ابزار را شرح دهید: جستوجو، غربالگری، استخراج، کدنویسی یا نوشتن؛ ابزار و نسخه، دستور و داده، کنترل انسانی و خطاهای مشاهدهشده را متناسب با پژوهش ثبت کنید.
راهنمای پایه معتبر مطالعه و سیاست محل انتشار را رعایت کنید. ابزار نباید نویسندۀ پاسخگو معرفی شود؛ مسئولیت اعتبار منابع، حریم خصوصی و صحت نتیجه با پژوهشگران است.
دفتر انتخاب استاندارد
نام، سازمان، نسخه، دامنه، پیوند اصل، نوع تأیید، تاریخ بررسی و دلیل کاربرد را ذخیره کنید. اگر وضعیت بعداً تغییر کرد، نسخه راهنما و توضیح قبلی را با تاریخ اصلاح کنید.
از کپی چند چکلیست نامرتبط برای القای کیفیت پرهیز کنید. گزارش دقیق باید به طراحی و تصمیم واقعی متصل باشد؛ برچسب استاندارد بدون شاهد، مرجعیت علمی ایجاد نمیکند.
نمونۀ تکمیلشده برای تمرین
این پرونده فرضی است؛ داده، داوری یا پذیرش واقعی را گزارش نمیکند. اعداد فقط برای توضیح تصمیماند.
| تصمیم یا سند | نمونۀ آموزشی | کاری که برای پروژه خود انجام میدهید |
|---|---|---|
| ادعا | «افزونۀ رسمی» در یک متن تبلیغی فرضی | ادعای دقیق را استخراج کنید. |
| اصل | مقاله پیشنهاد و نامه ۱۸ اوت ۲۰۲۶ | نوع سند و تاریخ را ثبت کنید. |
| تأیید | اعتراض مستند به برچسب رسمی | به سازمان اصلی رجوع کنید. |
| کاربرد | افشای ابزار و بازبینی انسانی | بدون برچسب نادرست گزارش شفاف بنویسید. |
| تصمیم | پیشنهاد را رسمی نمینامیم | دلیل و تاریخ اصلاح را نگه دارید. |
خروجی و معیار پایان کار
- دفتر اعتبارسنجی منشأ و نسخۀ استاندارد.
- تصمیم مستند درباره دامنه و تأیید.
- بیانیۀ دقیق کاربرد AI و کنترل انسانی.
مرجعِ نسخه و دامنه: Moher et al. (2026) — PRISMA-trAIce: A Name Without Endorsement · PRISMA — Official extensions
منابع و مطالعه بیشتر
منابع رسمی برای بررسی و مطالعه بیشتر
- Moher et al. (2026) — PRISMA-trAIce: A Name Without Endorsement تطبیق منبع: 2026-10-06
- PRISMA — Official extensions تطبیق منبع: 2026-10-06
- EQUATOR Network — Reporting guidelines

